Гадаад Хөрөнгө Оруулалтын Хууль

Монгол Улсын Засгийн газар хөрөнгө оруулалт болон татварын тогтвортой орчинг бүрдүүлж, гадаадын болон дотоодын хөрөнгө оруулагчдад тэгш боломж бий болгохоор хэд хэдэн чухал хуулийг эргэж харах үйл явц өрнөж байна. Энэ нь Монгол Улсад орж ирэх гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын хувь хэмжээ ихээхэн буурсан нөхцөл байдлыг өөрчлөх /тухайлбал 2012 онд 20%-иар, 2013 онд 43%-иар/, олон улсын Монголд хөрөнгө оруулалт хийх итгэл үнэмшил, сонирхлыг сэргээхэд  чиглэгдэж байгаа юм.

Гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт ийнхүү буурсан нь Монгол Улс дах хөдөлмөр эрхлэлтийн байдалд хүчтэй нөлөөлж, ажлын байр шинээр бий болох боломж багасч, орон тоо хасах, цомхотгол хийхэд хүргэж байгаа юм. /тухайлбал Оюу Толгой компани Төслийн 2 дах шатны үйл ажиллагаагаа зогсоож цомхотгол хийсэн/. Ажил хайж буй өндөр ур чадвартай хүний хувьд хөдөлмөрийн зах зээлд ажлын байр олноор бий болж байсан 2011 онтой харьцуулбал өнөөдрийн Монгол Улсад ажлын байрны хувилбар багасч байна. 2011 он нь Монголын зах зээлийг ажлын байр хайгчдын хувьд жинхэнэ зөв зах зээл нь байсан юм. 

Энэхүү өөрчлөлт нь удирдах түвшний ажлын хайлтад ч ялгаагүй нөлөөлж байна. Компаниуд удирдах түвшний албан тушаалтныг ажилд авах нь харьцангуй удааширч, шийдвэр гаргах нь ч хүлээлтийн байдалтай байна.

Гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт нь хөрөнгө оруулалтыг хүлээн авагч оронд хэд хэдэн томоохон давуу талыг олгодог: корпорацийн татварын орлого, Монгол Улсад шинээр ажлын байр бий болох, зах зээлд шинэ технологи нэвтрэх, гадаадын зах зээлд нэвтрэх илүү боломж, ажиллах хүчний сургалт болон хүний хөгжил гэх мэт. Гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын хэмжээ буурахын хэрээр эдгээр ашигтай байдал, давуу талууд буурахад нөлөөлж байна.

Энэхүү сөрөг нөлөөллийг бий болгосон хууль нь 2012 оны 5-р сард батлагдсан “Стратегийн ач холбогдол бүхий салбарт үйл ажиллагаа явуулж байгаа аж ахуйн нэгжид гадаадын хөрөнгө оруулалтыг зохицуулах тухай хууль” юм. Тус хуулинд зааснаар, аливаа аж ахуйн нэгжлийн 33% буюу түүнээс дээш хувийг эзэмших хөрөнгө оруулагч нь Засгийн газрын зөвшөөрөл, 49% буюу түүнээс дээш хувийг эзэмших хөрөнгө оруулагч нь парламентийн зөвшөөрлийг авч гэрээ хэлцлээ батлуулах шаардлагатай тулгарсан юм.

Өнөөдрийн байдлаар, шинэ хөрөнгө оруулалтын тухай хууль нь парламентаар  батлагдах эцсийн шатандаа явж байгаа юм. Тус хуулийг батлах санал хураалт энэ оны 12-р сард болох төлөвтэй байна. Энэхүү хууль нь 1993 оны Гадаадын хөрөнгө оруулалтын хууль болон, “Стратегийн ач холбогдол бүхий салбарт үйл ажиллагаа явуулж байгаа аж ахуйн нэгжид гадаадын хөрөнгө оруулалтыг зохицуулах тухай хууль”-ийн оронд гарах хууль юм.


Энэхүү хуулийг баталснаар гадаадын хөрөнгө оруулалтыг дахин сэргээх  нь гарцаагүй ч, мэргэжилтнүүд 2011 оныхтой тэнцэх хэмжээний гадаадын хөрөнгө оруулалт орж ирэхгүй хэмээн дүгнэж байна. Монгол Улсын эдийн засаг 2011 онд 17.3%-ийн өсөлттэй байсан билээ.

Санал болгосон хуулийн төсөл нь Монгол Улс дахь гадаадын хөрөнгө оруулалтын нөхцөлд 6 томоохон өөрчлөлтийг авчрах юм:

1.    Гадаад, дотоодын хөрөнгө оруулагчдыг ялгаварлахгүй байх. Энэ нь төрийн өмчит компанийн хөрөнгө оруулалтаас хамгаалахын зэрэгцээ гадаад болон дотоодын хөрөнгө оруулалттай компаниудад адил түвшний дэмжлэг үзүүлэх юм.
2.    Эдийн засаг, хуулийн орчны тогтвортой байдал бий болгох. Гэрээ байгуулсны дараа үүсэх хуулийн өөчлөлт гадаадын хөрөнгө оруулагчид хамаарахгүй болох юм.
3.    “Стратегийн ач холбогдол бүхий салбар” гэдэг ойлголт байхгүй болно. Салбарын ялгаа байхгүй болно. Өмнө нь, уул уурхай, банк санхүү, харилцаа холбоо нь стратегийн ач холбогдол бүхий салбарт тооцогддог байсан.
4.    Гадаадын хөрөнгө оруулагчид хувийн болон төрийн өмчит гэж тодорхойлогдоно. Хэрэв хөрөнгө оруулагчийн төрийн өмчлөлийн хувь хэмжээ 25%-иас хэтэрвэл тус хууль нь холбогдох яамны зөвшөөрлийг шаардах юм.
5.    Хөрөнгө оруулалтын татварын орчны тогтвортой байдал. 15 тэрбум төгрөгнөөс дээш хэижээний хөрөнгө оруулалт татварын тогтвортой байдлын хөтөлбөрт хамрагдах бөгөөд оруулсан хөрөнгө оруулалтаас хамаарч татварын тогтворжуулалт нь 5-10 жилийн хугацаатай байна
6.    Монгол Улсад хөрөнгө оруулъя. Шинээр “Монгол Улсад хөрөнгө оруулъя” нэртэй агентлаг байгуулна. Тус агентлаг нь нэг л зорилготой ажиллана: Монгол Улсад гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтыг татах. Тусгайлан байгуулсан агентлагтайгаар Засгийн газар нь гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын талаах яриа хэлэлцээрт илүү үр дүнтэй оролцоно.


Хэрэв энэхүү санал болгосон хууль батлагдвал, Монгол Улс гадаадын хөрөнгө оруулалтын хэмжээг нэмэгдүүлэх томоохон алхмыг хийх юм.

Энэхүү алхам нь Монгол Улсад гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын хэмжээг нэмэгдүүлж, шинээр олон ажлын байр бий болгож,  ажилдаа ахин дэвших ирээдүйтэй боломж бий болгоно гэдэгт бид итгэж байна. Мөн энэ хууль нь гадаад орнуудад ажиллаж, амьдарч буй Монголчуудыг эх орондоо ирж, илүү таатай нөхцөлд  ажиллахыг үүд хаалгыг нээх юм.

Монголиа Талент Нетворк нь Монголын шилдэг ажилд зуучлах компани юм. Манайх таныг  ирээдүйтэй сайхан ажлын байранд зуучлана. Бид Монголд байнга оршин суудаг ажилд зуучлах томоохон  баг хамт олонтой.  Манай шууд харилцагч байгууллагуудаас гадна манай ажлын зар дээр үнэ төлбөргүйгээр ажлын зараа байршуулдаг 100 гаруй компани байдаг.
Та www.MongoliaTalentNetwork.com сайтад зочилж info@MongoliaTalentNetwork.com –оор Монгол дах манай ажилд зуучлагчтай харилцана уу.  

Цалингийн доод хэмжээ нэмэгдлээ

2013 оны 9-р сарын 1-нээс, Монгол Улсын хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ 36.7%-иар нэмэгдсэн. Одоогийн байдлаар, энэ нь 192.000 ₮ буюу нэг цагийн хөдөлмөрийн хөлс 1ь142 төгрөг байгаа юм. Өмнө нь, 140.400₮ буюу нэг цагт 835 төгрөг байсан билээ.

Энэхүү хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ нь боловсрол болон мэргэжлийн ур чадвар шаардлагагүй ажлын байруудад хамааралтай байдаг. Үүнд: худалдаа, үйлчилгээ, цэвэрлэгээ, ачаа зөөх зэрэг орно.

Монгол Улсад нийт хөдөлмөр эрхэлж буй 1.190.500 хүнээс 8 – 10% нь хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээгээр, 14% нь үүнээс яльгүй өндөр хэмжээнд, 32% нь дундаж цалингийн хэмжээ болох 692.000 төгрөгөөр цалинжиж байна.

Илүү хүнд нөхцөлтэй ажлын байр бүхий зарим салбаруудад хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээ нь мөн өндөр байдаг:

1. Авто тээврийн салбар: 224.640 төгрөг
2. Эрчим хүчний салбар: 307.200 төгрөг
3. Эрүүл мэндийн салбар: 249.600 төгрөг
4. Барилгын салбар: 358.848 төгрөг

Хөгжиж буй орнуудын хувьд нийт хөдөлмөр эрхлэгчдийн 40% нь дундаж цалингийн хэмжээгээр цалинждаг байхад, Монгол Улсад энэ хэмжээ нв дөнгөж 32% -тай байна. Гэхдээ энэ хувь өсөлттэй хувь бөгөөд өмнөх 23% -ийн түвшингээс 9 хувиар өссөн үзүүлэлттэй байгаа юм.

Одоогийн байдлаар ажилгүйдлийн түвшин 9.3% -тай байна.

Need Jobs in Mongolia? Go and Explore Online Job Portals

The young and talented professionals of Mongolia are constantly in quest of employment opportunities. Although, many of them are still implementing traditional “job search” strategies, smart individuals have followed latest trends and searched for Jobs in Mongolia online. There is certainly nothing special they are doing in this regard, all they are doing is to explore the serious online job portals, where thousands of employees and employers have registered. These days, the virtual world of Mongolia has many such top-notch job portals, which put across employment opportunities for various sectors and industries.

These days, the mining jobs in Mongolia are at peak. Many portals and even the offline job consultants in Mongolia are briskly hiring fit and healthy individuals to offer them mining jobs in Mongolia. Certainly, there are other working sectors as well; however, the mining industry in Mongolia is now undergoing its transformation period.  Perhaps that is why this mining sector is nowadays showering jobs over the skilled and dexterous youth of Mongolia.

However, those who are in case not interested in mining jobs do not sit idle. These online portals offering jobs in Mongolia have lots of other options. For the qualified job seekers, employment opportunities in the banking, Professional Services, IT, Insurance, Automotive and many other sectors is rising. Thus, they can dig inside these online portals to find jobs suited to their respective interest.

Undoubtedly, there is a massive array of jobs cropping up in Mongolia currently; however, all you need to do is to locate the best resources to find a suitable job as per your talent

Seeking Jobs in Mongolia is no more a hassle

If you’re residing in Mongolia and have been in quest of a full-time or part-time job, then relax, you certainly don’t need to get apprehensive regarding anything. Want to know why? Well, out in the online market, there are few virtual networks that promise the talented youth of Mongolia to put across plenty of job options in accordance with their caliber. Therefore, if you’re finding jobs in Mongolia, then these online Mongolia job search portals will get you the finest line of employers in Mongolia.

Currently, the website that is being appreciated by the job seekers in Mongolia is “Mongolia Talent Network”, which is a full cycle Mongolia job search portal, assisting the potential employees to contact reputed employers and vice versa. Mongolia Talent Network is undoubtedly a comprehensive network that lends a helping hand to both, employers as well as job seekers.

On their website, there are two separate sections, one is meant to entertain the employers finding talented workforce, the other is for the aspiring professionals or existing professionals, hunting for a better organization/company to get associated with. For both the parties, Mongolia Talent Network acts as a meeting point, and this platform works brilliantly as an online Mongolia Job Search Portal.

So all in all, if you’ve been finding jobs in Mongolia since long or seeking Mongolian career advice, then yes, Mongolia Talent Network is certainly the right place to be at. All you need to do is to get registered with Mongolia Talent Network, thereafter, you will automatically know – how to navigate through the site to find the available job vacancies in Mongolia.